De geneeskrachtige werking van de taxus

26 februari 2019
De geneeskrachtige werking van de taxus

Het lijkt soms wat verwarrend dat de taxus door de jaren heen als het symbool van het eeuwige leven, maar ook als het symbool van de dood wordt gezien. Dat laatste is vrij eenvoudig te verklaren. Het gif dat in de naalden, takken en de pitten van de bessen zit, beter bekend als taxine, is sterk genoeg om de grootste grazers om te brengen. De in het Nederlands gebruikte naam “venijnboom” is daar een verwijzing naar. De reputatie als boom van het eeuwige leven dankt de taxus vooral aan het feit dat hij meer dan duizend jaar oud kan worden, maar ook de geneeskrachtige werking van de taxus werkt hieraan mee.

De taxus bij de behandeling van kanker
Deze stof heet Paclitaxel, maar staat ook wel bekend onder de merknaam Taxol. Die stof wordt vandaag de dag nog altijd gebruikt in verschillende chemokuren.

De taxus bij de behandeling van kanker

De geneeskrachtige werking van de taxus is eigenlijk nog niet zolang geleden ontdekt. Midden jaren zestig ontdekten de Amerikaanse wetenschapper Monroe Wall en zijn Indiaas-Amerikaanse collega Mansukh C. Wani dat er in de schors van de Pacifische taxus (Taxus brevifolia) stoffen zaten die gebruikt kunnen worden bij de behandeling van kanker, bij borstkanker en eierstokkanker in het bijzonder. Deze stof heet Paclitaxel, maar staat ook wel bekend onder de merknaam Taxol. Die stof wordt vandaag de dag nog altijd gebruikt in verschillende chemokuren. Paclitaxel stopt de celdeling en remt daarmee de verdere ontwikkeling van de ziekte. Het is zelfs voorgekomen dat de ontwikkeling van kanker volledig stilgezet is door het gebruik van Paclitaxel.

Omdat de Pacifische taxus massaal gekapt werd voor de aanwezige Paclitaxel zijn er in de Verenigde Staten flinke protesten geweest vanuit verschillende milieugroeperingen. Daar is echter een einde aan gekomen nadat er ontdekt werd dat de heilzame stoffen semi-synthetisch geproduceerd kunnen worden vanuit een extract uit de naalden van de gewone taxus (Taxus baccata). En nog veel beter ook, want de gewone taxus kon tot wel tien keer zoveel Paclitaxel bevatten als de Noord-Amerikaanse variant. Er is nog geen efficiënte en betaalbare manier gevonden om Paclitaxel volledig synthetisch te ontwikkelen en daarom wordt de taxussoort die in heel veel West-Europese tuinen geplant wordt hier nog steeds voor gebruikt.

Een taxushaag die levens kan redden
Er zijn daarom verschillende instituten die het snoeiafval van uw taxushaag graag in ontvangst nemen voor wetenschappelijk onderzoek.

Een taxushaag die levens kan redden

Uw taxushaag is dus niet alleen een mooie manier om uw tuin wat stijlvoller en aantrekkelijker te maken; onderdelen ervan kunnen zelfs levens redden. Er zijn daarom verschillende instituten die het snoeiafval van uw taxushaag graag in ontvangst nemen voor wetenschappelijk onderzoek en de ontwikkeling van nieuwe medicijnen tegen kanker. Dat is zeker iets om over na te denken voor wanneer u de volgende keer uw taxus snoeien gaat. Voor een enkele chemokuur wordt wel een kubieke meter aan snoeiafval van de taxus gebruikt, maar alle beetjes helpen.

Een Taxus baccata planten is iets wat de meeste mensen vooral doen omdat deze coniferensoort zo elegant is. De Taxus baccata kan echter ook wat terug doen voor de mens. Daar is de gewone taxus een unieke haagplant in.