Welke buxusvervangers lijken het meest op de buxus?

5 november 2018
Welke buxusvervangers lijken het meest op de buxus?

Het zijn barre tijden voor de buxus. Enerzijds wordt de eens zo geliefde haagplant geteisterd door nare ziekten als de buxusschimmel, aan de andere kant vreet de buxusrups Nederlandse buxushagen volledig kaal. Buxusvervangers zijn daardoor logischerwijs in opkomst: wintergroene haagplanten die veel op de buxus lijken. Maar welke buxusvervangers lijken het meest op de buxus?

De buxus: onevenaarbaar? Ilex convexa
De buxus: onevenaarbaar?

De buxus: onevenaarbaar?

We kennen hem allemaal: de buxus. De laatste tijd is deze haagplant aardig in ongenade geraakt, maar voorheen was de buxus een van de meest populaire haagplanten. We zagen de wintergroene heester niet zelden terug in siertuinen, waar hij solitair aangeplant werd om vervolgens in de meest magnifieke snoeivormen geknipt te worden. Maar ook als haagplant zagen we de buxus vaak terug. De keurige, strakke buxushaagjes omlijstten menig tuin. Maar is de buxus onevenaarbaar? Of zijn er buxusvervangers die wel héél dicht in de buurt van het ‘echte werk’ komen?

Er is een aantal buxusvervangers die erg veel op de buxus lijken. Niet alleen zijn deze haagplanten wintergroen: ook worden ze net als de buxus gekenmerkt door een klein blad en een dichte vertakkingsvorm. Hierdoor zijn buxusvervangers op dezelfde manier inzetbaar als de buxus. Niet elke wintergroene haagplant is een goede buxusvervanger. De laurierkers bijvoorbeeld heeft bitter weinig weg van de buxus. Deze haagplant heeft een groot blad en groeit snel. Hierdoor is hij ook niet geschikt voor bijvoorbeeld vormsnoei. Een goede buxusvervanger lijkt dus niet alleen op de buxus, maar kan ook op dezelfde manier worden gebruikt.

Japanse hulst: de beste buxusvervanger
Japanse hulst: de beste buxusvervanger

Japanse hulst: de beste buxusvervanger

Hoewel er natuurlijk meerdere buxusvervangers zijn, raden wij in de eerste plaats meestal de Japanse hulst (Ilex crenata) aan. De Japanse hulst komt in verschillende soorten. De Japanse hulst 'Dark Green', 'Convexa' en 'Green Hedge' lijken het meeste op de buxus, maar ook de overige soorten kunnen prima als buxusvervanger worden ingezet. Een strak gesnoeide haag van Japanse hulst is bijna identiek aan de welbekende buxushaag. De Japanse hulst 'Dark Green' is erg geschikt om zowel kleine als hogere hagen mee te creëren, evenals de Ilex crenata 'Green Hedge'. De Japanse hulst 'Convexa' is juist erg geschikt om een lage, formele haag mee te vormen.

Lonicera nitida als buxusvervanger
Lonicera nitida als buxusvervanger

Lonicera nitida als buxusvervanger

Een plant die ook geregeld als buxusvervanger wordt gebruikt is Lonicera nitida. Deze haagplant wordt ook wel struikkamperfoelie of Chinese kamperfoelie genoemd. Anders dan zijn naam misschien doet vermoeden lijkt Chinese kamperfoelie in niets op de ‘gewone’ kamperfoelie zoals we die kennen: Lonicera nitida draagt geen bloemen en verspreidt ook niet de voor kamperfoelie zo kenmerkende geur. Wel is Lonicera nitida uitstekend geschikt als buxusvervanger: de kleine, glanzende groene blaadjes en compacte groei doen onmiskenbaar denken aan de buxus.

In Engeland wordt Lonicera nitida ook wel omschreven als “poor man’s box”, oftewel armeluisbuxus. Dit komt omdat de plant erg goedkoop is, maar toch veel wegheeft van de buxus. Engelsen die de buxus te duur vonden, maar wel een strak gesnoeide haag ambieerden, kozen in het verleden vaak voor struikkamperfoelie. Maar nog steeds wordt Lonicera nitida vaak aangeplant. Hou er wel rekening mee dat deze haagplant een stuk sneller groeit dan de buxus. Voor een strakke, formele haag moet u deze plant dus wel goed bijhouden middels snoei.

Is Japanse kardinaalsmuts een goede buxusvervanger?
Is Japanse kardinaalsmuts een goede buxusvervanger?

Is Japanse kardinaalsmuts een goede buxusvervanger?

Ook Japanse kardinaalsmuts wordt regelmatig als buxusvervanger ingezet. En hoewel hij niet zoveel op de buxus lijkt als Japanse hulst, vertoont hij toch de nodige gelijkenissen. Kardinaalsmuts is het gehele jaar door te snoeien. Hoewel deze wintergroene, laagblijvende haagplant normaal gesproken vooral geschikt is voor het aanleggen van informele hagen, behoort ook een strakke, formele haag tot de mogelijkheden. Door de kardinaalsmuts regelmatig te snoeien stimuleert u de dichte vertakking en behoudt de haag zijn strakke lijn. Ook het kleine, ovale blad doet aan het blad van de buxus denken.

Kunnen buxusvervangers niet ziek worden?
Met de buxusrups rekent u dus voorgoed af wanneer u een buxusvervanger aanplant.

Kunnen buxusvervangers niet ziek worden?

De buxusrups is enkel geïnteresseerd in het sap uit buxusblaadjes. Met de buxusrups rekent u dus voorgoed af wanneer u een buxusvervanger aanplant. Ook de twee schimmelziekten waar de buxus door wordt geplaagd komen niet bij buxusvervangers voor. Het is dus zeker aan te raden om een buxusvervanger aan te planten wanneer u ziekten en plaagdieren buiten uw tuin wilt houden.

Dat wil natuurlijk niet zeggen dat buxusvervangers niet ziek kunnen worden. Alle haagplanten kunnen te maken krijgen met plaagdieren of bepaalde ziekten. Zo komen schimmelziekten ook wel bij coniferen voor. Feit blijft dat de meeste haagplanten een stuk weerbaarder zijn dan de buxus. Ook zijn schimmelziekten en plaagdieren bij andere haagplanten een stuk gemakkelijker te bestrijden dan bij de buxus.

Zijn er nog andere buxusvervangers? Taxushaag
Zijn er nog andere buxusvervangers? Taxushaag

Zijn er nog andere buxusvervangers?

De buxusvervangers die we in deze blog hebben besproken zijn de haagplanten die het meest op de buxus lijken. Natuurlijk zijn er ook nog andere haagplanten die als buxusvervanger worden ingezet. De taxus is daarvan een goed voorbeeld. Een strak gesnoeide taxushaag kan immers net zo’n residentieel karakter hebben als een buxushaag. Toch lijken de planten niet erg veel op elkaar: de taxus is nu eenmaal een conifeer en heeft geen ronde blaadjes, maar naalden. Toch kunt u met een taxushaag dezelfde sfeer creëren als met de buxus.

Ook de schijnhulst wordt af en toe wel ingezet als buxusvervanger, al heeft deze wel een grote blad en een minder onopvallende bloei dan de buxus. Wanneer u op safe wilt spelen en een buxusvervanger zoekt die zich op elk front kan meten aan de buxus, kunt u het beste gaan voor de verschillende soorten Japanse hulst of Lonicera nitida.